inne spotykane tytuły: Auf der Fahne nach!; Attacke; Der Fahnrich; Standrtenreiter auf dem Schlachtfeld

sygn. p.d.: Józef Brandt | z Warszawy

na odwrocie na górnej listwie krosna nalepka z numerem (druk): 18, dalej mała nalepka z literą Z. (tuszem); ponadto na p. listwie krosna nr (niebieską kredką): 22

Proweniencja:

– Galerie Heinemann Monachium – zakupiony 25 XI 1895 (Heinemann nr. 3424).

– Dr Martin Soehle, Hamburg – zakupiony w Galerie Heinemann 28 X 1896.

– Pani Martin Soehle, Hamburg – odziedziczony po powyższym w 1904 r.

– Aukcja E. A. Fleischmann’s Hofkunsthandlung, Monachium – w październiku 1907 roku, po śmierci pani doktorowej, kolekcja obrazów trafiła na aukcję.

– Aukcja Weinmüller – Kunstversteigerungshaus Rudolf Neumeister, Monachium, marzec 1967 r.

– Kolekcja prywatna, Hesja.

– Kolekcja Czesława Bednarczyka, Wiedeń 1969.

– Kolekcja prywatna, od 2019, Warszawa.

Bibliografia:

– Katalog Fleischmann 29-30 X 1907, nr kat. i il. 18, tabl. 19;

– Katalog Neumeister 15-17 III 1967, nr kat. 1497, il. 96;

– [wystawa] Kunst und Antiquitäten Czesław Bednarczyk, Wiedeń 1969, s. 92, nr kat. I il. 48;

– Katalog Ketterer Kunst, 20 XI 2015, nr kat. i il. 176;

– Józef Brandt 1841-1915, Muzeum Narodowe w Warszawie 2018, t. 2; redakcja naukowa E. Micke-Broniarek, dział I. Malarstwo, oprac. E. Micke-Broniarek i K. Znojewska-Prokop; s. 241, nr kat. I.202, il.

Kampanie kozackie w stepowym pejzażu to jedne z najczęstszych motywów w twórczości Józefa Brandta. Kozacki chorąży dumnie wyprostowany galopuje w kierunku bitewnego zgiełku. Jasny kontur wokół jeźdźca oraz jaskrawo pomarańczowy sztandar potęgują odczucie skwaru panującego na suchym stepie. Tocząca się w oddali bitwa spowita jest kurzem wzbitym przez końskie kopyta.

Obraz, mimo swojego niewielkiego – jak na dzieła Brandta – formatu, prezentuje mistrzostwo jego autora. Widz już od pierwszego spojrzenia może poczuć ducha walki. Artysta znakomicie uchwycił dynamikę cwałującego konia, spod kopyt którego wzbija się kurz. Wyraźny jest też zgiełk walki toczącej się na dalszym planie, a to wszystko mimo ograniczonej palety barwnej.

Według autorki katalogu wystawy monograficznej Józefa Brandta, która miała miejsce w 2018 roku w Muzeum Narodowym w Warszawie, pani Ewy Micke-Broniarek, strój i uzbrojenie chorążego wskazuje na bitwę z połowy XVIII wieku. Karabin z zamkiem skałkowym oraz nahajka nawiązują do wyglądu Kozaków w czasie wojen hajdamackich.

Powyższą kompozycję malarz wykorzystał ponownie w dwóch późniejszych obrazach: Z rozkazem oraz w rozbudowanej scenie Bitwa Kozaków z Tatarami pod Bałtą.