Agra Art
Galeria Ofertowa

sygn. p.d.: maja; l.d. dedykacja: panu | Romanowi Kalecie | bardzo wdzięczna Majaberezowska | 22.X.57

Maja Berezowska ilustrowała wydawaną w 1958 r. przez "Czytelnika" książkę "Anegdoty i sensacje obyczajowe wieku Oświecenia w Polsce". Jej autor prof. dr Roman Kaleta, kierownik Pracowni Oświecenia Instytutu Badań Literackich PAN, znakomity znawca epoki stanisławowskiej, odkrywca wielu nieznanych rękopisów, wielki szperacz archiwalny, zajmował się także literaturą libertyńską.

W zbiorze rękopisów w Archiwum PAN, wśród politycznej poezji okresu Sejmu Czteroletniego, znalazł nieznany wiersz Franciszka Zabłockiego pt. "Metamorfosis. Przypadek zdarzony w Ogrodzie Saskim w wieczór d. 4 września 1789 r".

Oto jego treść:

„W ciemną noc w Ogrodzie Saskim goszczący w Warszawie Francuz igra wesoło z kurtyzaną. Nagle orientuje się, że nie ma zegarka. Oskarża o kradzież dziewczynę. Ta podnosi wrzask i rozdziera suknię, by udowodnić swoją niewinność. Nagle z pachołkami niosącymi pochodnie zjawia się książę Aleksander Sapieha, marszałek wielki koronny. Państwowy dygnitarz ofiarował się Francuzowi z pomocą i przeprowadził rewizję w ciele ladacznicy i zegarek odnalazł.”

Llbertyński wiersz, napisany niezwykle dosadnym językiem, nie mógł ukazać się w książce. Odpis z rękopisu autor ofiarował Mai Berezowskiej, wielkiej admiratorce pikantnych ciekawostek. Ta, w podzięce za współpracę przy książce, ofiarowała Romanowi Kalecie rysunek ilustrujący treść wiersza Zabłockiego.