Agra Art
Galeria Ofertowa

sygn. l.d.: Wł. Tetmajer

Na odwrocie ślad po naklejonej opinii Kazimierza Buczkowskiego z września 1946 r. (dokument jest załączony do obrazu).

Święcone to temat, który bardzo wcześnie pojawił się w twórczości Włodzimierza Tetmajera. Pierwszy obraz pod tym tytułem artysta namalował w matejkowskiej majsterszuli po powrocie z Paryża. Jak głosi anegdota, uczeń słynącego z apodyktyczności i konserwatywnych poglądów na sztukę Matejki, bał się zaprosić swojego mistrza na korektę. Najnowsze trendy sztuki, z którymi się zetknął we Francji, wywarły znaczący wpływ na kształtowanie się jego niepowtarzalnego stylu i najpewniej były już widoczne w tym wczesnym dziele. Bałem się, że wyleje mnie z pracowni. Zaprosiłem jednak – zwierzał się później malarzowi Leonowi Kowalskiemu. Opinia Matejki była natomiast pochlebna: „Do was należy powietrze i słońce, ja zaś zostanę ze starymi królami... Dobrze panie! Dobrze, że pan poszedł tą drogą, obraz mi się podoba, proszę go skończyć... Ja proszę pana“ – rzekł na odchodnemu – „doskonale widzę, kto studiuje naturę i ma coś do powiedzenia, a kto studiuje cudze obrazy...“ – miał powiedzieć profesor (cyt. za: Włodzimierz Tetmajer. Siła barw i temperamentu. Katalog wystawy, M. Marek, P. Hapanowicz, Muzeum Krakowa, Kraków 2023, s. 26).

Charakterystyczny styl wywodzącego się z realizmu malarstwa Tetmajera zasadza się na twórczej absorpcji postimpresjonizmu. Cechuje go operowanie syntetyczną, miękką plamą barwną, sylwetowe traktowanie form, mocne kontrasty światła i cienia, kolorystyka oparta na zestawieniu bieli i czerwieni, dopełnionym brązami i zieleniami, a także swoista dramaturgia przedstawień. Tym, z czego płynie jego siła wyrazu jest natomiast oko obserwatora – członka lokalnej wspólnoty. Tetmajer, który ożenił się z córką bronowickiego chłopa i zamieszkał w podkrakowskiej wsi, zafascynowany kulturą chłopów obserwował ich życie i obyczaje zarówno jako z zamiłowania etnograf, jak i człowiek wrośnięty w wieś. Świetnie zatem poznał zarówno obyczaje i tradycję, jak i mentalność mieszkańców Bronowic.

Zafascynowany ludowością artysta do końca życia malował sceny z życia wsi, a do motywu święcenia pokarmów w Wielką Sobotę powracał jeszcze kilka razy, czego znakomitym przykładem może być oferowane dzieło.